Tarihçi Doç. Dr. Bülent Özdemir Amerika Milli Arşivin’de tesadüf eseri gizli belgelere ulaştı.

Doç. Dr. Bülent Özdemir Amerika Milli Arşivin’de başka bir konuda araştırma yaparken tesadüf eseri hizmete özel başlığı altında kapsamlı dosyalara ulaştı. Özdemir belgeleri incelediğinde aralarında padişah başta olmak üzere şehzadeler, sadrazamlar, bakanlar, şeyhülislamlar, bürokratlar ve askerlerin fişlendiğini tespit etti. Fişlenen her tarihî şahsiyetle ilgili bilgilerin yanında kişilerin psikolojik tahlilleri yapılıyor. Özellikle kişisel zaafları, korkuları, evhamları, dostlukları ve düşmanlıkları, siyasî görüşleri ve ailevî sorunları dikkatle not edilmiş. Belgeler I. Dünya Savaşı yıllarında Amerika'nın Halep Konsolosluğu görevinde bulunan Cornelius Van H. Engert'e ait özel evraklarıdır.

Bu ilginç belgeler ışığında araştırmalarını derinleştirmek için İngiltere’ye giden Özdemir, İngiltere Milli Arşivi'nde Güneydoğu Anadolu ve Irak ve Suriye topraklarında yaşayan aşiretler ve liderleri hakkında toplanan bilgilerin bir araya getirildiği İngiliz istihbarat raporlarına rastlar. Bölgede yaşayan aşiret liderleri, dinî liderler, siyasetçiler, İngiltere'nin planları, bölgenin şartları ve dengelerin nasıl kurulduğu bilgileri yetkililerin hizmetine sunulmuş.

Ulaştığı belgeleri Fişlenen Türkiye adlı kitabında anlatan Özdemir Osmanlıyı idare eden devlet adamlarının ne kadar içler acısı durumda olduğunu da kitabında anlatıyor.

Bu raporlarda Enver Paşa, Talat Bey ve Cemal Paşa ile ilgili ilginç iddialar mevcut. Yine Cumhuriyet Gazetesi kurucularından Yunus Nadi için 'siyasî bir dalavereci', ressam Osman Hamdi Bey için 'Rum' ibareleri tartışma çıkaracak gibi gözüküyor. Ajanların raporlarında tarihî şahsiyetlerle ilgili hep olumsuz nitelemeler yok. Padişah Vahdettin için 'karakter sahibi tek adam' nitelemesi yapılırken, Edirne Müdafii Şükrü Paşa için "saf ve temiz bir asker" denilmiş.

PRENS SEBAHATTİN: Yaşı 35. Paris Jön Türklerinin organizatörlerinden birisi, fakat sonradan Cemiyet ile bağını kopardı. Türk olmayan ırkların istedikleri otonomi çizgisinin liderliğini yapması sebebiyle hain ve dönek kabul edilmektedir. İngiltere sempatizanı ve vatansever bir Türk fakat güvenilmeyecek kadar zayıf biri. ENVER PAŞA: 1913'ten beri Harbiye nazırı. Yaklaşık 165 cm boyunda, zayıf bir fiziğe sahip ama İtalyan saç tarzı ile oldukça yakışıklı. Açık tenli, parlak gözleri ile tebessüm ettiğinde oldukça çekici bir görünümü var. Oldukça sessiz ve ağzı sıkı biri. Cemiyet'in politikalarında çok etkin olmasına rağmen uzun zaman arka planda kalmayı başardı. YUNUS NADİ BEY: Bir gazeteci ve siyasi bir dalavereci. Önce şantaj yaparak hayatını sürdürmekteydi sonra İttihat ve Terakki Partisi'ne katıldı ve özellikle bir Pan-İslamist olarak gelişim gösterdi. Almanya yararına çalışmakta.

Haberin Kaynağı:Doç. Dr. Bülent Özdemir’den Fişlenen Türkiye